Hieronder volgt wat je moet weten over foetale weefselcellen en de ethische bezwaren tegen het gebruik ervan voor de ontwikkeling van COVID-behandelingen en vaccins.

Wat zijn foetale weefselcellen? En hoe worden ze gebruikt?
Een baby zit in het embryonaal stadium tot de achtste week. Tegen die tijd zijn de belangrijkste lichaamsdelen gevormd. Vanaf de achtste week tot de geboorte is de baby een foetus (Latijns voor ‘vrucht’ of ‘nakomeling’). Een foetus kan sterven, hetzij op natuurlijke wijze of door middel van een abortus. In dat geval kan het weefsel, inclusief intacte organen, op een legale wijze[1] worden gedoneerd voor onderzoeksdoeleinden.

Foetaal weefsel kan in biomedisch onderzoek worden gebruikt als transplantatiemateriaal en voor andere doeleinden. Het wordt echter vaker in verband gebracht met het maken van ‘onsterfelijke’ cellijnen. Onsterfelijke cellijnen worden tot stand gebracht door foetale cellen te kweken. Zij blijven onbeperkt groeien en zich vermenigvuldigen in laboratoriumschaaltjes. Zulke cellen kunnen dan worden gebruikt voor onderzoek. Zo kan onderzocht worden wat het vermogen is van een geneesmiddel om genetisch materiaal te beschadigen. Ook kunnen de effecten van een specifieke virusinfectie getest worden.

‘Onsterfelijke’ cellijnen zijn dus begonnen met foetale cellen. Maar zij bevatten niet langer foetale lichaamsdelen, en er blijft geen foetaal weefsel over. Er zijn geen cellen van het oorspronkelijke foetale weefsel overgebleven. De cellen zelf zijn dus geen ‘foetale cel’.

Foetaal weefsel, zowel op een moreel juiste als onjuiste manier verkregen, wordt gebruikt voor de ontwikkeling van levensreddende vaccins en therapeutische behandelingen voor ziekten zoals kanker. De Nobelprijs voor Geneeskunde van 1954 werd bijvoorbeeld toegekend voor een poliovaccin dat was ontwikkeld op basis van foetale niercellen. Foetale cellen werden ook gebruikt voor de productie van een veelgebruikt vaccin tegen mazelen. In beide gevallen werd het weefsel verkregen door een miskraam of een zwangerschap buiten de baarmoeder. Daarentegen zijn er wel cellen van geaborteerde foetussen gebruikt bij een aantal recentere vaccins: tegen waterpokken, hepatitis, mazelen, bof, poliomyelitis, rabiës (hondsdolheid), rodehond en pokken. Foetaal weefsel van geaborteerde foetussen is ook gebruikt in cosmetica en anti-verouderingscrèmes.

Nicholas Evans, bio-ethicus aan de University of Massachusetts Lowell, zegt hierover: ‘Als je in dit land of in vrijwel elk ander land een medische ingreep hebt ondergaan, dan is de kans groot dat je op een of andere manier voordeel hebt gehad van het gebruik van deze cellijnen.’

Werden foetale cellen gebruikt voor de COVID behandeling die voormalig president Trump kreeg?
Trump kreeg een experimentele antilichamencocktail die bekend staat als REGN-COV2. Deze wordt geproduceerd door Regeneron Pharmaceuticals. Regeneron heeft verduidelijkt dat het bedrijf de effectiviteit van REGN-COV2 heeft getest door een ‘nepvirus’ te creëren dat het echte virus nabootst. Eén element van het nepvirus is gebaseerd op een cellijn die bekend staat als HEK293T.

HEK293T is een veelgebruikte onsterfelijke cellijn. Deze lijn is gemaakt van foetaal weefsel dat in de jaren zeventig in Nederland is verworven. De gegevens over de herkomst van HEK293T zijn verloren gegaan. Daarom is niet bekend of het weefsel afkomstig was van een miskraam of van een abortus.

Ook hier is het belangrijk een onderscheid te maken tussen ‘cellen van foetaal weefsel’ en ‘cellen die zijn afgeleid van een lange keten die is ontstaan uit cellen van foetaal weefsel’. HEK293T was afgeleid van cellen die afkomstig waren van foetaal weefsel, maar de cellijn bevat nu zelf geen foetale weefselcellen meer.

Werden er cellen afkomstig van foetaal weefsel gebruikt bij het maken van COVID-19 vaccins?
Naast REGN-COV2 gebruiken ten minste vijf van de COVID-vaccins die in Amerika worden ontwikkeld cellen van HEK293T of PER.C6. Die laatste is een cellijn die is ontwikkeld uit netvliescellen van een achttien weken oude foetus die in 1985 werd geaborteerd.

De vaccins van Pfizera en Moderna gebruikten HEK293T-cellen in het testproces, niet bij de ontwikkeling of de productie van het vaccin.

Is het onethisch om behandelingen en vaccins te gebruiken die zijn ontwikkeld met behulp van geaborteerde foetuscellen?
Een gebruikelijke manier om deze vraag te beantwoorden is te bepalen op welke manier je meewerkt met de slechte daad van abortus. Je ‘werkt mee met kwaad’ als je op de een of andere manier bijdraagt aan de onrechtmatige handeling van de hoofdverantwoordelijke. Dat kan ofwel door formele medewerking, ofwel door materiële medewerking.

Er is sprake van formele medewerking als je meewerkt aan de onethische handeling van een ander en daarbij dezelfde kwade opzet hebt. Er is sprake van materiële medewerking als je meewerkt aan de onethische handeling van een ander, maar geen kwade opzet hebt. Formele medewerking is altijd slecht. Bij materiële medewerking zijn er meer factoren die een rol spelen.

Bijvoorbeeld, stel dat een abortus werd uitgevoerd om weefsel te verkrijgen dat gebruikt zou worden voor het maken van een cellijn. In dat geval zou het duidelijk onethisch zijn. Maar zelfs als er in het geval van HEK293T al een abortus werd uitgevoerd, is deze niet uitgevoerd om deze reden. Het weefsel werd pas voor medisch onderzoek verkregen nadat het kind om andere redenen was overleden. Dit heeft belangrijke gevolgen voor het bepalen of dergelijk onderzoek al dan niet ethisch juist is.

Om te bepalen of het ethisch juist is om de cellen te gebruiken, is het nuttig het te vergelijken met een andere situatie: het gebruik van organen van een persoon die is vermoord. Stel dat een arts zou aanbieden een nier of hart van het slachtoffer van de moord te transplanteren in een christen. Dan zouden we daar waarschijnlijk geen bezwaar tegen hebben. De moord was uiteraard onethisch, maar de persoon werd niet vermoord omwille van de transplantatie. De eerste vraag zou zijn of het slachtoffer voor zijn dood instemde met orgaandonatie.

De meeste christelijke ethici zijn het erover eens dat foetale weefseldonatie niet inherent onethisch is wanneer het weefsel verkregen is bij een miskraam of bij een buitenbaarmoederlijke zwangerschap en de ouders het weefsel vrijwillig doneren. (Bij een zwangerschap buiten de baarmoeder nestelt de foetus zich in de eileider in plaats van in de baarmoeder). Een dergelijke donatie zou vergelijkbaar zijn met een ouder die ermee instemt de organen te doneren van een baby of kind dat een natuurlijke dood is gestorven.

De donatie van foetaal weefsel is wel onethisch wanneer het weefsel afkomstig is van een foetus die in de baarmoeder is gedood. Het toestaan en goedkeuren van dergelijke donaties van weefsel afkomstig van een abortus zou ons indirect moreel medeplichtig maken aan de abortusdaad. Dat zou de boodschap overbrengen dat we positief staan tegenover abortus en het systeem dat het doden van ongeboren leven goedkeurt.

Dat roept de vraag op of het gebruik van HEK293T-cellen abortus juist op die manier zou bevorderen. Pro-life christenen kunnen van mening verschillen over het antwoord op die vraag. Toch lijkt er geen reden te zijn om al te bezorgd te zijn over een ‘hellend vlak’: er worden niet meer kinderen vermoord om het aantal cellijnen van foetaal weefsel uit te breiden. De reden daarvoor is dat het volstrekt onnodig is om nieuwe cellijnen te creëren uit geaborteerde kinderen. Zoals ds. Nicanor Pier Giorgio Austriaco, een katholiek biomedisch onderzoeker, uitlegt:

‘. . . HEK293 is een gevestigde cellijn. Wat dit betekent is dat deze cellen al bijna een halve eeuw door biologen worden gebruikt en bestudeerd. De kenmerken zijn duidelijk, en hun veiligheid is bevestigd. Ik wijs hierop omdat dit helpt om te verklaren waarom het ongehoord is dat een vaccinfabrikant op zoek gaat naar nieuwe menselijke foetale cellen die afkomstig zijn van een recente abortus. We weten niet wat voor kenmerken dergelijke nieuwe foetale cellen hebben. Hun veiligheid zou niet vastgesteld zijn. Ze zouden niet zijn goedgekeurd door regelgevende instanties zoals de U.S. Food and Drug Administration (FDA) voor de productie van vaccins voor mensen. Waarom tijd, moeite en geld verspillen om nieuwe menselijke foetale cellen te verkrijgen? Dat is volstrekt onnodig! De klassieke, tientallen jaren geleden verkregen foetale cellijnen zoals HEK293 zijn namelijk gemakkelijk en goedkoop verkrijgbaar.’

Het gebruik van die onsterfelijke cellijnen leidt dus niet tot een toename van het jaarlijkse aantal abortussen. Als dat wel het geval zou zijn, zou de ethische overweging anders zijn.

De vraag die overblijft is of het aanvaarden van het gebruik van HEK293T cellen mogelijk zou meewerken aan het doden van het kind in de jaren ‘70. Om een aantal redenen zouden veel, zo niet de meeste christelijke bio-ethici stellen dat dit niet het geval is–ervan uitgaande dat er überhaupt sprake was van een abortus. De belangrijkste reden is dat deze situatie ethisch vergelijkbaar is met het geval van het moordslachtoffer/de orgaandonor. Niemand zou zeggen dat de christen die het orgaan ontving op een of andere manier moreel verantwoordelijk was voor de moord.

Daarom zijn christenen niet moreel verantwoordelijk als zij behandelingen en vaccins gebruiken die met behulp van dergelijke cellen zijn ontwikkeld, zelfs niet als de cellen afkomstig zijn van geaborteerd foetaal weefsel. Zoals David Prentice, vice-president en onderzoeksdirecteur van het pro-life Charlotte Lozier Institute, zegt: ‘We zouden liever zien dat ze de controversiële cellijn niet gebruiken, zelfs niet bij het testen, want er zijn alternatieven. Maar dat testen tijdens het ontwikkelen heeft geen invloed op mij als ontvanger van het medicijn.’ Ethicus Christopher O. Tollefsen voegt daaraan toe: ‘Het is ethisch geoorloofd voor onderzoekers om HEK-cellijnen te gebruiken. Dus natuurlijk mogen mensen ethisch gezien een vaccin gebruiken mocht het ontwikkeld zijn op basis van de HEK-cellijnen.’

[1] Dit betreft de Amerikaanse situatie.

Het bericht Worden er foetuscellen gebruikt voor coronavaccins? verscheen eerst op Geloofstoerusting.

Een van de soms gehoorde redeneringen loopt kort gezegd als volgt: het vaccin tegen corona (en vooral de mRNA vaccins) veranderen je DNA. Ons DNA bepaalt wie we zijn en als dat verandert zijn we dus ook niet meer wie we waren. Als wij al christen waren, is het de vraag of we dat na deze verandering nog steeds zijn. Staat zo ons behoud niet op het spel? In extreme gevallen wordt zelfs gezegd dat we door ons te laten vaccineren ons uitleveren aan de antichrist en dus verloren zullen gaan. Zelfs al zou je zelf zo niet direct denken, dan kun je door deze redenering toch behoorlijk van je stuk worden gebracht. Stel dat dit waar is? Zo’n risico wil je toch niet lopen? Dit geeft bij veel mensen onzekerheid, onrust, spanning en angst.

De sociale media doen nog een extra duit in het zakje. Als je naar iets zoekt, geven deze media je veel meer van hetzelfde. Dat geldt ook voor misvattingen. Je krijgt dan de indruk dat ze toch wel waar moeten zijn als zoveel mensen dit geloven. Het is belangrijk dat we niet door allerlei wind van leer meegesleurd worden. En die wind via de sociale media is best krachtig …

mRNA vaccins

De discussie die nu is ontstaan heeft vooral te maken met een nieuw type vaccin dat is gebaseerd op de mRNA techniek. Dit is een nog vrij nieuwe techniek die mogelijk is geworden dankzij een beter begrip van ons hele natuurlijke systeem. Deze mRNA techniek wordt voor meerdere doelen ontwikkeld. Sinds kort is deze techniek ook gebruikt om een vaccin tegen het coronavirus te ontwikkelen.

Zoals bij alle vaccins gaat het in dit geval ook om het gebruiken van een op zichzelf inactief deel van het virus waarmee ons immuunsysteem wordt geactiveerd. In dit geval is dit een stukje van het eiwit dat het eigenlijke virus omhult (het ‘spike’ eiwit). Dit eiwit kan op zichzelf en los van het virus echter geen covid-19 veroorzaken. Dit eiwit of een stukje daarvan kun je gebruiken om ons immuunsysteem te leren dit te herkennen zodat als het echte virus een keer in ons lichaam komt, ons immuunsysteem het virus aanpakt en opruimt.

Het idee achter het mRNA vaccin is nu dat je een stukje van dit eiwit door onze lichaamscellen laat maken om zo ons immuunsysteem voor dit doel gereed te maken. Hoe kun je er nu voor zorgen dat lichaamscellen een stukje van dit eiwit gaan maken want dit eiwit komt uiteraard niet van nature in ons lichaam voor? Cellen maken zelf allerlei eiwitten en daarvoor is altijd een mRNA molecuul nodig. Een cel heeft natuurlijk geen mRNA molecuul dat zorgt voor het maken van een stukje van dit vreemde eiwit. Je kunt de cel echter toch aanzetten om dit eiwit te gaan maken door de cel een speciaal daarvoor geconstrueerd mRNA te geven. Dit mRNA is heel specifiek en zorgt uitsluitend voor het maken van een stukje van dit ‘spike’ eiwit. Vervolgens wordt ons natuurlijke immuunsysteem actief en gaat de afweer tegen dit eiwit opbouwen. Dat laatste proces volgt de werking van ons natuurlijke immuunsysteem (dat ook actief wordt in het geval van een infectie met het echte virus).

Dit speciale mRNA wordt gemaakt en op een slimme manier verpakt. Het mRNA is namelijk heel kwetsbaar en kan heel gemakkelijk uit elkaar vallen. Het verpakte mRNA wordt in het lichaam gebracht bij de vaccinatie. Dit mRNA kan een cel binnengaan en daar vindt het proces plaats van het maken van een stukje van dit ‘spike’ eiwit.

mRNA vaccins en ons DNA

In de beschrijving van de manier waarop dit mRNA vaccin werkt is ons DNA nog niet ter sprake gekomen. Dat is logisch want in dit hele proces is ons DNA niet betrokken. Ons DNA zit in de kern van onze lichaamscellen. Dat is in feite een soort veilige kluis. Het mRNA van het vaccin komt daar niet binnen. Het mRNA blijft in het algemene deel van de cel en doet daar wat het doen moet. Iedereen die zich enigszins op de hoogte stelt van de werking van een cel en de manier waarop een cel eiwitten maakt, kan weten dat dit zo is. Oftewel, … het mRNA doet dus niets met ons DNA! Het mRNA molecuul wordt afgedankt als het zijn werk heeft gedaan en het is in een aantal dagen uit ons lichaam verdwenen.

Deze mRNA techniek maakt op een creatieve manier gebruik van het bijzondere immuunsysteem waarmee God ons lichaam heeft uitgerust. Op zijn beurt is deze techniek ook weer een gave van God die wetenschappers in staat heeft gesteld op een slimme manier gebruik te maken van ons natuurlijke systeem. Als je ook maar iets begrijpt van dit wondermooie systeem, kom je onder de indruk van Gods grootheid (Psalm 139:14; Romeinen 1:20).

We weten dat dit vaccin dus niets doet met ons DNA. We zouden het artikel hiermee kunnen afsluiten, maar het is goed om de vraag te stellen naar de achtergrond van de zorgen over ons DNA en onze identiteit die sommige mensen kennelijk hebben.

DNA en onze identiteit

Het is fascinerend om te zien hoe allerlei mensen zich nu ineens ontzettend bezorgd maken over hun DNA terwijl zij in allerlei andere situaties daar veel minder of niet aan denken. Laat ik twee voorbeelden noemen:

• Veel mensen vinden het ontzettend fijn om in de zomer in de zon te kunnen zitten en een bruin kleurtje te krijgen. Zoals we inmiddels weten is een teveel aan UV-straling van de zon schadelijk. Dit kan namelijk huidkanker veroorzaken. De meest ernstige vorm daarvan is een melanoom en daar kun je aan overlijden. Wat doet die UV-straling dan? Die geeft schade aan ons DNA. Gelukkig is dat beperkt tot onze huidcellen, maar er is wel degelijk sprake van DNA schade! Toch liggen de meeste mensen hier niet echt wakker van. We nemen voorzorgsmaatregelen zoals niet teveel in de zon gaan zitten of smeren ons in met een zonwerend middel.
• Nog een voorbeeld gerelateerd aan kanker en met name de bestrijding van kanker met chemotherapeutische middelen. Er zijn vele soorten chemotherapeutische middelen opgedeeld in verschillende klassen afhankelijk van de manier waarop ze werken. Enkele van deze klassen werken op basis van het beschadigen van het DNA. Het idee daarbij is dat de kankercellen daar meer last van hebben dan onze gezonde cellen en dat de kanker daardoor verdwijnt. Maar gezonde cellen lopen er nog altijd schade van op en dat is een oorzaak van de bijwerkingen van dergelijke middelen. De kern is dat deze middelen schade geven aan het DNA, maar we accepteren dat vanwege een zwaarwegender doel. De reden daarvoor is natuurlijk heel begrijpelijk: soms heb je geen andere methode om de kanker aan te pakken en we willen natuurlijk wel graag genezen.

Zoals hierboven uitgelegd doen de mRNA vaccins niets met ons DNA, maar toch hebben mensen zorgen over het gebruik van dit vaccin. Waar komt die zorg dan vandaan?

Volgens mij is de vraag die voor veel mensen achter al deze zaken zit: verandert mijn identiteit door die vaccinatie? Ik denk dat we de zorgen van mensen op het niveau moeten bekijken waar de diepere, geestelijke vragen van mensen liggen. Als mijn identiteit op een of andere manier verandert, wat betekent dit dan voor mijn relatie met God en voor mijn behoud? Dit alles roept de vraag op naar onze identiteit. Wat is dat? Wie of wat ben ik? Dit zijn vragen waar je boeken over vol zou kunnen schrijven (en dat gebeurt ook). Laat ik er in dit verband een paar opmerkingen over maken:

• Wij zijn niet ons DNA. Onze identiteit is niet beperkt tot ons DNA. We zijn meer dan ons DNA. Er zijn inmiddels allerlei aanwijzingen dat zelfs onze (materiële) identiteit niet uitsluitend bepaald wordt door ons DNA. Andere aspecten zoals de eiwitten waar ons DNA door omringd is, spelen ook een belangrijke rol. Men noemt dit vakgebied de epigenetica. Maar zelfs dan is nog de vraag of onze identiteit daarmee volledig bepaald is, want:
• De benadering zoals onder het vorige bolletje genoemd, gaat vaak samen met een materialistisch wereldbeeld: wij zijn niet meer dan alleen de atomen en moleculen waaruit ons lichaam is opgebouwd. Dit is het wereldbeeld van veel (maar gelukkig niet alle) wetenschappers. En bij dit wereldbeeld stellen inmiddels zelfs ook niet-gelovige wetenschappers vragen.
• Als christenen weten we dat de mens meer is dan alleen een materieel lichaam. De Bijbel spreekt over onze geest of ziel (en hoe je dat moet opvatten is weer een ander en ook ingewikkeld onderwerp waar ik niet op in kan gaan). Onze identiteit is dus veel meer dan de materie van ons lichaam alhoewel dit er helemaal bij hoort.
• De Bijbel vertelt ons dat een heel wezenlijk aspect van ons mens-zijn is dat we geschapen zijn naar Gods beeld. Door ons afwijzen van God en door onze zonde is dat beeld aangetast, maar niet volledig verdwenen. We hebben nog steeds een besef van God (Romeinen 1:20).
• Dit beeld van God wordt hersteld door Christus uit genade door het geloof in Hem. Het meest belangrijke van mijn identiteit is dat ik daardoor nu een nieuwe schepping ben. Ik ben nu verbonden met Christus en er is niets dat dit ongedaan kan maken. Daarin ligt het belangrijkste aspect van mijn identiteit.

Dat laatste geeft mij rust en stabiliteit. Juist in een situatie waarin ik als mens met lichaam en ziel dagelijks wordt gebombardeerd met van alles en nog wat. We vergeten vaak dat we dagelijks bestookt worden met allerlei zaken die ons zowel materieel als geestelijk zouden kunnen beïnvloeden. Laat ik wat voorbeelden noemen:

• We ontvangen kosmische straling met allerlei deeltjes simpelweg omdat de aarde daar aan blootgesteld is. Dit effect is verschillend op verschillende plaatsen op aarde en wordt ook sterker op grotere hoogte zoals in een vliegtuig.
• Het licht dat ik opvang kan effect hebben op mijn lichaam (zie het voorbeeld hierboven van UV-straling).
• We komen in aanraking met allerlei materie en in sommige gevallen dringt die mijn lichaam binnen. Dit omvat heel veel: denk aan de lucht die ik inadem (met alle verontreinigingen), dat wat ik eet en drink (met alles wat daar in zit), alles waarmee ik via mijn huid in aanraking kom of die ik zelf aanraak (allerlei al of niet natuurlijke materialen, planten, insecten, andere dieren enzovoorts).
• Een specifieke categorie bestaat uit de dingen waardoor ik ziek word (of zelfs kan overlijden): onder andere teveel UV-straling, giftige stoffen, virussen, bacteriën, enzovoorts. Ziekte kan op zichzelf weer dingen doen die onze identiteit raken, denk maar aan dementie of het veranderen van iemands persoonlijkheid als gevolg van een hersenaandoening.
• Als mensen met een bewustzijn, een verstand en geest hebben we voortdurend te maken met allerlei niet-materiële invloeden: alle gedachten, ideeën, theorieën, opvattingen enz. enz. die ik hoor of lees.

Dit alles kan ons lichaam en onze geest beïnvloeden. Als we niet meer zouden weten dan dit, zouden we gigantisch veel redenen hebben om ons zorgen te maken over wat dit met onze identiteit doet. Wat is nu de remedie tegen deze dingen? Hoe worden we beschermd, of hoe kunnen we ons tegen al deze zaken beschermen?

We weten inmiddels dat ons lichaam door God is uitgerust met allerlei herstelmechanismen. We herstellen niet alleen van fysieke verwondingen, maar zelfs schade aan ons DNA kan vaak worden gerepareerd. Ook ons immuunsysteem is zo ontworpen dat het in de loop van ons leven weerstand opbouwt tegen allerlei ziektekiemen. Daar maken we gebruik van in het geval van vaccinatie. Ook kun spreken van psychische of geestelijke weerbaarheid.

In dit alles zijn we nog steeds verantwoordelijk voor wat we met onszelf doen. We moeten en mogen ons beschermen tegen de dingen die onze gezondheid en ons leven bedreigen. Dit betekent uiteraard niet dat God dan niet meer soeverein is. We geloven dat Hij alle dingen in Zijn hand heeft. Zowel onze menselijke verantwoordelijkheid als God soevereiniteit zijn Bijbels en waar en mogen we niet tegen elkaar uitspelen (zie bijvoorbeeld Genesis 50:20, Handelingen 4:27-28).

Dit betekent niet dat als we zelf maar hard genoeg ons best doen we een leven zonder problemen of ziekte kunnen garanderen. We blijven kwetsbare mensen en hebben van onszelf niet het eeuwige leven. Maar het betekent ook niet dat we in dit leven nooit ziek hoeven te worden als we maar voldoende geloof in God zouden hebben zoals het welvaartsevangelie ons wil laten geloven. Dat is eenvoudig weg niet de realiteit en het is ook niet wat God ons in de Bijbel belooft.

De boodschap van God in de Bijbel gaat echter veel verder en dieper en overstijgt ons tijdelijke leven. Daarom hebben wij geen geest van vreesachtigheid, maar van kracht, liefde en bezonnenheid (2 Timotheüs 1:7). Hoe kan dit? Dat brengt ons bij het evangelie.

Het evangelie van Jezus Christus

Hoe kunnen wij werkelijke rust en zekerheid vinden in een wereld vol onzekerheid? Hoe kunnen wij staande blijven terwijl zoveel ‘krachten en machten’ ons beïnvloeden? Dit kan alleen als we aan het doel beantwoorden waarvoor God ons naar Zijn beeld geschapen had. Omdat wij echter God verworpen hebben, zijn we nu zonder Hem en daarom zonder hoop in deze wereld. Daarom staan we schuldig ten opzichte van God en is de vraag hoe we van deze schuld af kunnen komen. Dit probleem kunnen we zelf nooit oplossen. Maar dankzij Gods oneindige liefde en genade is er weer hoop. Dat is het goede nieuws, het evangelie. Dat goede nieuws is alles wat God gedaan heeft in en door Jezus Christus, in en door Zijn leven, sterven en opstanding om mensen met God te verzoenen, en Zijn beeld in ons te herstellen om uiteindelijk een nieuwe mensheid te geven en een nieuwe hemel en aarde. Door Jezus Christus wordt onze relatie met God hersteld als wij door geloof aanvaarden en ontvangen wat Hij heeft volbracht.

Dan zijn we het eigendom van Jezus Christus en dat geeft hoop en zekerheid voor ons tijdelijk en eeuwig leven. Als christenen weten we dat onze relatie met God door Christus volkomen veilig is en door niets en niemand teniet gedaan kan worden. Paulus somt een groot aantal zaken op waarvan we zouden kunnen denken dat die onze relatie met God kunnen schaden (Romeinen 8:35-39). Hij doet dit op basis van de kennis die hij toen had. Wij zouden de lijst nu nog kunnen uitbreiden met alle bovengenoemde zaken. Paulus zegt echter dat niets ons kan scheiden van de liefde van God in Christus Jezus, onze Heere (Romeinen 8:39). En die conclusie blijft staan en blijft ook vandaag nog van kracht omdat het Woord van de Heere tot in eeuwigheid blijft. Zo groot is onze God en op Hem kunnen we bouwen.

Dr. Kees van Kralingen is chemicus en theoloog.

Het bericht Vaccins, DNA, identiteit en het evangelie van Jezus Christus verscheen eerst op Geloofstoerusting.

Toch bleef Gods genade te midden van de vloek nog duidelijk zichtbaar. Door arbeid en kennis kon Adam nog steeds uit de grond halen wat hij nodig had. Hij zou weliswaar vaak tegen mislukkingen aanlopen, maar toch zou hij ook nog succes kennen. God nam geen afstand en stond niet toe dat een gevallen schepping onze eerste voorouders zou overweldigen en verstikken. In plaats daarvan stond Hij toe dat de mens uit die grond de noodzakelijke voeding en kennis haalde die we nodig hebben om te overleven.

Het redden van levens met medicijnen en technologie eert God zeker. De Bijbel houdt immers de waardigheid van elk menselijk leven hoog.

Misschien heb je nog nooit nagedacht over hoe goed biomedisch onderzoek of vaccins zijn. In Zijn genade staat God toe dat kennis en ervaring ons leven draaglijker maken. Technologie en geneeskunde zijn goede dingen, voor zover ze worden gebruikt tot eer van God en tot nut van anderen. En levens redden met medicijnen en technologie eert God zeker. De Bijbel houdt immers de waardigheid van elk menselijk leven hoog.

Vaccins als geschenk

Vaccins zijn dus een goed geschenk van God tot stand gekomen door biomedisch onderzoek op de juiste manier toe te passen op het menselijke immuunsysteem. Ons afweersysteem beschermt ons tegen gevaarlijke ziekteverwekkers. God heeft ons lichaam het vermogen gegeven om gevaarlijke, onbekende organismen te herkennen en ze te onthouden voor het geval ze terugkeren. Zo kunnen ze opnieuw bestreden worden. Een vaccin geeft de patiënt eenvoudigweg een ongevaarlijke hoeveelheid of stukje van die ziekteverwekker. Daardoor maakt het afweersysteem van het lichaam een geheugen aan, nog voordat het ooit met het werkelijke gevaar in aanraking komt. Jouw immuunsysteem heeft niet alleen het handboek van de vijand ontvangen, het kent elke zet die hij zal proberen te doen.

Het immuunsysteem is werkelijk een prachtig geschenk van God. Vroeger ontdekten mensen landbouwtechnieken om hun gewassen een betere oogst te laten opbrengen. Vandaag de dag hebben onderzoekers het nut van vaccins ontdekt om ons te beschermen tegen een ander aspect van de zondeval.

Het immuunsysteem is werkelijk een prachtig geschenk van God.

Maar net als bij elke andere menselijke poging om de gevolgen van de val tegen te gaan, worden er altijd fouten gemaakt. De geschiedenis van biomedisch onderzoek heeft vele donkere bladzijden gekend. Vaccins hebben soms onnodige sterfgevallen veroorzaakt. En daarom kiezen mensen er soms voor om af te zien van een bepaald vaccin, of soms zelfs van elk vaccin.

In het afgelopen jaar hebben we gezien hoe leiders van grote politieke partijen openlijk de werking van corona-vaccins in twijfel trokken. Velen van ons vragen zich af wat we moeten doen. Moeten we een vaccin nemen dat publiekelijk in twijfel is getrokken? Was dit vaccin overhaast ontwikkeld? Zijn er wegen afgesneden die het vaccin eventueel gevaarlijk kunnen maken? Zal het vaccin, aangezien het met een ander soort vaccintechnologie is gemaakt, iets onverwachts met ons lichaam doen? Zijn er bio-ethische bezwaren waardoor we op onze hoede zouden moeten zijn, zoals het gebruik van stamcellen of weefsel van geaborteerde baby’s?

Als Covid19-onderzoeker kan ik sommige van deze vragen voor jou beantwoorden. Ik kan je zelfs vertellen wat ik zal doen. Maar voordat ik dat doe, wil ik graag iets delen dat nog belangrijker is.

Verdeeldheid

We moeten niet toestaan dat dergelijke beslissingen over vaccins ons verdelen. Dit is echt van het grootste belang binnen het lichaam van Christus. Vergis je niet: verdeeldheid ligt altijd op de loer. Het is een sterke verleiding. Als deze pandemie ons iets heeft geleerd, dan is het wel dat velen van ons onze gezondheid serieus nemen. En als anderen hun persoonlijke gezondheid niet zo serieus nemen als wij dat doen, worden we snel kwaad.

Stel dat ik er bijvoorbeeld voor kies om me te laten vaccineren, maar een ander lid van de kerk doet dat niet. Dan kan het zo zijn dat ik me niet liefdevol opstel tegenover die persoon. Ik kan zelfs het gevoel hebben dat hij mijn gezondheid in gevaar brengt, omdat virusmutaties mijn vaccin ondoeltreffend kunnen maken.

We moeten niet toestaan dat dergelijke beslissingen over vaccins ons verdelen. Dat is echt van het grootste belang binnen het lichaam van Christus.

Een tegenovergesteld voorbeeld. Stel dat ik ervoor kies me niet te laten vaccineren omdat ik ervan overtuigd ben dat een bepaald aspect van het vaccin in strijd is met bijbelse principes. Dan zou ik de beslissing van een broeder of zuster om zich wel te laten vaccineren als verkeerd of zondig kunnen beoordelen. Veroordelend gedrag is een duidelijke en gevaarlijke zonde als het gaat om gewetenskwesties als deze. Wij weten dat de Geest meer genade geeft, maar wij doen dat vaak niet.

Beste broeders en zusters in Christus, wat je ook beslist, ons christelijk getuigenis blijkt vaak uit de manier waarop wij blijven houden van hen die niet precies dezelfde standpunten innemen als wij. Wij dienen allen een soevereine God Die alle dingen bestuurt, ook het coronavirus.

Onze christelijke eenheid is niet gebaseerd op het feit dat we dezelfde standpunten, ambities, overtuigingen, ervaringen of politieke overtuigingen hebben. Nee, onze eenheid rust geheel op het vergoten bloed van Jezus Christus. Door het geloof zijn we met Hem verenigd, en dus ook met elkaar.

Wij zijn geen club of veteranenvereniging, het Rode Kruis of het Leger des Heils. Wij zijn het lichaam van onze Heere en Zaligmaker, Jezus Christus. Vaccins bieden tijdelijke oplossingen, maar het evangelie biedt eeuwige oplossingen.

Antwoorden op veelgestelde vragen

1. Is dit vaccin onveilig omdat het er zo snel doorheen is gejaagd?
De snelheid waarmee de coronavaccins zijn ontwikkeld is werkelijk adembenemend. Dat betekent echter niet dat er kortere routes zijn genomen. Het vaccin kon om verschillende redenen zo snel ontwikkeld worden.

Ten eerste doorloopt elk vaccin meerdere fasen van klinische tests. Normaal gesproken beginnen bedrijven niet met een fase 2-proef voordat fase 1 is afgerond. Ze willen namelijk de resultaten van de eerste fase weten voordat zij miljoenen euro’s investeren in de volgende fase. Maar nu kregen bedrijven veel meer overheidsgeld en hadden ze minder beperkingen wat betreft de timing van de proeven. Daarom konden bedrijven in één keer meerdere fasen starten. Dit betekende dat bedrijven alle noodzakelijke fasen van klinische proeven binnen enkele maanden konden afronden. Normaal gesproken duurt dat wel jaren.

Ten tweede kan het voor onderzoekers soms moeilijk zijn om vrijwilligers te vinden die de desbetreffende ziekte hebben. Sommige ziekten zijn zo zeldzaam dat het jaren kan duren om voldoende vrijwilligers te vinden om een proef te kunnen voltooien. Maar voor corona was dit geen probleem. Het duurde slechts weken of maanden om voldoende vrijwilligers te vinden om een grote klinische proef te kunnen uitvoeren.

2. Waarom hebben sommige mensen in de overheid het vaccin in twijfel getrokken?
De politieke spelletjes zijn het afgelopen jaar heftig geweest. Partijen probeerden de pandemie te gebruiken als bal om te scoren tegen hun tegenstander. Het is triest om naar te kijken. Maar het is veelzeggend dat de leiders van grote politieke partijen publiekelijk het vaccin hebben gekregen.

3. Ik heb gehoord dat dit vaccin anders is dan andere vaccins. Wat is een mRNA vaccin? En is het gevaarlijk?
De meeste vaccins werken door een verzwakte versie van het virus of specifieke eiwitten van dat virus in te spuiten. Ook zit er bij het vaccin een hulpstof die helpt om de reactie van het afweersysteem te versterken en een beter geheugen aan te maken. De vaccins van Moderna en Pfizer werken door een stukje mRNA te injecteren. Dat mRNA bevat blauwdrukken die cellen vertellen hoe ze eiwitten moeten maken. Wanneer uw cellen het mRNA opnemen, maken ze een specifiek eiwit van het virus dat corona veroorzaakt. Het immuunsysteem herkent de indringer, en het geheugen wordt aangemaakt. Het mRNA breekt snel af in de cel en is kort na de vaccinatie uit het lichaam verdwenen. Maar de immuniteit blijft. Het gebruik van mRNA voor verschillende onderzoeksdoeleinden gebeurt al tientallen jaren. De biologische resultaten zijn over het algemeen goed bekend.

4. Zijn er christelijke ethische bezwaren tegen dit vaccin?
De twee grootste christelijke ethische overwegingen in biomedisch onderzoek gaan over het gebruik van stamcellen en het gebruik van weefsel of cellen van geaborteerde baby’s. Er is al veel geschreven over deze onderwerpen, ik zal er hier niet op ingaan. Het is nog steeds een wet in de Verenigde Staten dat onderzoekers openbaar moeten maken wanneer zij weefsel van geaborteerde baby’s gebruiken. Op grond van wat openbaar is gemaakt, worden bij de productie van de vaccins van Moderna en Pfizer geen cellijnen van geaborteerde baby’s gebruikt.

Er zijn andere vaccins die ontwikkeld worden waarbij wel cellijnen van geaborteerde baby’s worden gebruikt. Ik heb goede argumenten gezien voor beide kanten van deze kwestie. Veel van de veelgebruikte vaccins (bijvoorbeeld BMR, gordelroos, waterpokken) zijn ontwikkeld met behulp van deze cellijnen.

5. En wat gaat u doen?
Ik zal het vaccin nemen als ik aan de beurt kom. Het onderzoek lijkt solide en ik heb niets gehoord dat mij als christen zou doen aarzelen. Ik ken tenminste één persoon die het vaccin om medische redenen niet kan krijgen en ik weet dat dit ook voor anderen zal gelden. Een vaccinatie is een manier om hen lief te hebben. Ik help namelijk het tij van dit virus te keren.

Uiteindelijk bestuurt God elk virusdeeltje dat zich over de aarde verspreidt. Het kan zijn dat Hij deze vaccins gebruikt om de wereld van deze gevaarlijke ziekte te bevrijden. Hij heeft het ons toegestaan met de pokken; ik bid dat Hij het opnieuw toestaat met corona.

Disclaimer: Dit artikel vertolkt de persoonlijke standpunten van de auteur en hoeven niet gelijk te zijn aan de organisaties waar hij voor werkt. Voor gezondheidsvragen met betrekking tot vaccinatie adviseren we je om je eigen huisarts te raadplegen.

Het bericht Coronavaccins en eenheid ** onder christenen verscheen eerst op Geloofstoerusting.

Het is goed om te bedenken dat de schrijver op dat moment nog niet kon spreken over de recent ontwikkelde vaccins ter bestrijding van COVID-19. De punten die Carter bespreekt blijven echter ook voor deze vaccins (inclusief de nieuwe mRNA vaccins) van belang en daarom publiceren we dit artikel.

Wat is er gebeurd?

Onlangs was er in New York een uitbraak van de mazelen (juni 2019, red.). Deze uitbraak ontstond in orthodox-joodse gemeenschappen. Om die reden stemden de wetgevers in New York ervoor dat mensen geen vrijstelling meer konden krijgen voor inentingen om religieuze redenen.

Gouverneur Andrew M. Cuomo noemde het een noodsituatie vanwege de volksgezondheid. Om die reden heeft hij het wetsvoorstel onmiddellijk ondertekend. ‘Ik begrijp en respecteer de vrijheid van godsdienst. Maar het is onze eerste taak om de volksgezondheid te beschermen,’ zei Cuomo in een verklaring. Hij voegde daaraan toe dat de nieuwe wet ‘zal helpen verdere besmettingen te voorkomen en de uitbraak onmiddelijk in de kiem te smoren.’

Door het weigeren van vrijstelling voor vaccinatie op religieuze gronden sluit New York sluit zich aan bij Californië, Mississippi en West Virginia die eenzelfde besluit genomen hebben.

Wat zijn vaccins en inentingen?

Een vaccin wordt gemaakt van dezelfde ziektekiemen die ziekte veroorzaken. Dat wordt gedaan met behulp van extreem kleine hoeveelheden zwakke of dode micro-organismen zoals virussen, bacteriën of onschadelijke giffen. Een vaccin stimuleert je immuunsysteem om antilichamen aan te maken. Dit gebeurt op precies dezelfde manier als wanneer je echt besmet zou zijn met de ziekte. Nadat je je hebt laten vaccineren, ontwikkel je immuniteit voor die ziekte. Een vaccinatie is dus een manier om immuun te worden zonder de ziekte zelf te krijgen.

Een vaccinatie houdt in dat je een vaccin krijgt, meestal in de vorm van een prik. Het proces van het immuun worden voor (d.w.z., beschermd worden tegen) een ziekte heet immunisatie.

Wat zijn de voordelen van vaccinaties?

Vaccins hebben in de loop van de geschiedenis bewezen een van de beste uitvindingen van de mensheid te zijn. Het is de krachtigste en meest effectieve manier om ziekte te verminderen en de wereldwijde gezondheid te verbeteren.

Doordat kinderen aanbevolen vaccins krijgen, worden er wereldwijd per jaar ongeveer 3 miljoen sterfgevallen voorkomen. Daarnaast wordt een nog groter aantal ziektegevallen en aanzienlijke lichamelijke beperkingen als gevolg van ziekte door deze vaccinaties voorkomen. Voor kinderen die in 2009 in de Verenigde Staten zijn geboren, zal een routinematige kindervaccinatie naar schatting 42.000 vroege sterfgevallen en 20 miljoen ziektegevallen voorkomen. Er zouden echter nog een extra 1,5 miljoen sterfgevallen vermeden kunnen worden als er wereldwijd meer wordt gevaccineerd.

Waarom zijn individuele vaccinaties een kwestie van volksgezondheid of van maatschappelijk belang?

Het doel van vaccinaties is niet alleen om een individu te beschermen, maar ook om een hele gemeenschap te beschermen tegen ziekte. Wanneer een groot deel van een gemeenschap immuun is tegen een besmettelijke ziekte (meestal tussen 85 en 95 procent), worden de overige leden ook beschermd. Er is in een dergelijke situatie namelijk weinig kans op een uitbraak. Sommige mensen komen niet in aanmerking voor bepaalde vaccins – zoals baby’s, zwangere vrouwen of personen waarvan het immuunsysteem is aangetast (bijvoorbeeld kinderen met leukemie). Maar toch krijgen zelfs zij enige bescherming omdat de verspreiding van de besmettelijke ziekte wordt ingeperkt. Dit wordt ook wel ‘groepsimmuniteit’ genoemd. Deze groepsimmuniteit is het grootste voordeel van vaccins, zowel voor individuen als voor de maatschappij.

Wat maakt het uit als individuen een vrijstelling voor vaccinaties krijgen?

Sommige ouders weigeren om hun kinderen te vaccineren om levensbeschouwelijke redenen. Met die keuze verhogen ze echter wel het risico voor de hele gemeenschap om de ziekte te krijgen.

Statistici kunnen voor elk virus berekenen hoeveel procent van de mensen ten minste immuun moet zijn om groepsimmuniteit te bereiken en een uitbraak te voorkomen. We hebben slechts ongeveer 85 procent van de gemeenschap nodig om beschermd te zijn tegen rode hond, pokken en difterie, om zo een uitbraak te voorkomen. Maar ziekten zoals kinkhoest en de mazelen vereisen ten minste 94 procent immuniteit. Daarom stellen veel gezondheidsdeskundigen dat vrijstellingen voor vaccinaties beperkt moeten blijven tot degenen die echt niet gevaccineerd kunnen worden vanwege gezondheidsredenen.

Zijn vaccins veilig?

Het Institute for Medicin is de gezondheidstak van de National Academy of Sciences in Amerika. Het is een onafhankelijke non-profit organisatie die buiten de Amerikaanse overheid om werkt. Het instituut geeft onpartijdig en gezaghebbend advies aan besluitvormers en de bevolking. Dit instituut maakte in 2011 een analyse van meer dan duizend onderzoeksartikelen over vaccins. De analyse van een commissie van deskundigen concludeerde dat weinig gezondheidsproblemen worden veroorzaakt door of duidelijk verband houden met vaccins.

Net als alle andere medicijnen kunnen vaccins echter wel bijwerkingen veroorzaken. Bij het onderzoek naar mogelijke schadelijke effecten van vaccins werd overtuigend bewijs gevonden van veertien gezondheidsrisico’s. Vaccins kunnen onder meer aanvallen, hersenontstekingen en flauwvallen veroorzaken. Deze resultaten komen echter zeer zelden voor. De meest voorkomende bijwerkingen zijn mild, zoals roodheid en zwelling op de plek waar de prik werd gegeven.

Maar kunnen vaccins geen autisme veroorzaken?

In meer dan dertig jaar onderzoek is er geen oorzakelijk verband vastgesteld tussen vaccinaties en autisme. In een studie van het CDC (het Amerikaanse RIVM) van 2013 is bijvoorbeeld gekeken naar het aantal antigenen in het lichaam gedurende de eerste twee levensjaren. Antigenen zijn stoffen in vaccins die ervoor zorgen dat het immuunsysteem van het lichaam ziektebestrijdende antilichamen produceert. De resultaten toonden aan dat de totale hoeveelheid antigenen uit de ontvangen vaccins gelijk was bij kinderen met een autismespectrumstoornis en degenen die een dergelijk stoornis niet hadden.

Sommige mensen negeren het overweldigende bewijs en geloven nog steeds dat het verband bestaat. Een van de redenen daarvoor is dat het idee geloofwaardig werd gemaakt in 1998, toen het Britse medische tijdschrift The Lancet een frauduleus onderzoeksdocument publiceerde.

Dat document werd later ingetrokken. De hoofdonderzoeker, een Britse chirurg genaamd Andrew Wakefield, bleek namelijk de gegevens te hebben gemanipuleerd. Hij had niet onthuld dat hij meer dan 600.000 dollar betaald had gekregen door advocaten die een rechtszaak tegen vaccinproducenten wilden winnen. Wakefield bleek ook talrijke schendingen van de medische ethiek te hebben begaan. Zo gebruikte hij in zijn studie enkele kinderen die ook betrokken waren bij de rechtszaak. In mei 2010 herriepen de Britse regelgevers de vergunning van Wakefield, omdat hij schuldig was bevonden aan ‘ernstig professioneel wangedrag’. Ze concludeerden dat zijn werk ‘onverantwoord en oneerlijk’ was en dat hij ‘harteloos en minachtend was’ richting de kinderen in zijn studie.

Wakefield is dus ongeloofwaardig vanwege zijn fraude en onethisch gedrag. Toch wordt hij nog steeds beschouwd als de primaire bron en als held voor degenen die ten onrechte geloven in het verband tussen autisme en vaccins.

Hoe zit het met vaccins die gemaakt zijn van weefsel van geaborteerde foetussen?

Er zijn op dit moment geen vaccins die gemaakt zijn met cellen die rechtstreeks uit de lichamen van geaborteerde foetussen zijn gehaald. Er zijn echter enkele vaccins gemaakt van cellijnen (zoals WI-38, MRC-5, HEK-293, PER C6 en WI-26) die zijn afgeleid van weefsel afkomstig van geaborteerde foetussen uit de jaren ’60. (Een andere cellijn is gemaakt van een geaborteerde foetus in China in 2015. Er lijken momenteel echter geen vaccins te zijn die gebruik maken van die cellijn.) Zoals het National Catholic Bioethics Center uitlegt:

Elk product dat in deze of andere cellijnen wordt gekweekt en afkomstig is van abortussen, heeft dus een indirect verband met een abortus. De cellen in deze lijnen zijn meerdere keren vermenigvuldigd voordat ze zijn gebruikt bij de productie van vaccins. Na de productie worden de vaccins uit de cellijnen verwijderd en gezuiverd. Het is dus niet zorgvuldig om te stellen dat de vaccins een van de cellen van de oorspronkelijke abortus bevatten.

Veel mensen vragen zich af of het gebruik van de momenteel beschikbare vaccins wel toegestaan is of juist immoreel. De belangrijkste overweging bij die vraag is of er sprake is van betrokkenheid bij een abortus. Stel dat de abortus zou worden uitgevoerd met als doel om weefsel te verwerven voor de ontwikkeling van vaccins. In dat geval zou het gebruik van vaccins overduidelijk immoreel zijn. Maar in het geval van de vaccins die tot dusver zijn gemaakt (van de hierboven genoemde cellijnen), werd de abortus om andere redenen uitgevoerd. Het weefsel werd pas na de abortus verworven voor medisch onderzoek.

Om te bepalen of het gebruik van het weefsel moreel is, is het nuttig om het te vergelijken met een andere situatie: het gebruik van organen van een persoon die is vermoord.

Als een arts zou voorstellen aan een christelijke patiënt om een nier of hart van een vermoord slachtoffer te transplanteren, zouden we daar waarschijnlijk geen moreel bezwaar tegen hebben. Onze eerste zorg zou zijn of het slachtoffer vóór zijn of haar dood instemde met orgaandonatie. Maar niemand zou stellen dat de christen die het orgaan heeft ontvangen op enige wijze moreel verantwoordelijk is voor de moord. We zouden ons ook niet te veel zorgen maken over een ‘hellend vlak’, dat meer mensen vermoord zouden worden voor orgaandonaties. (Als we daar echter bewijzen voor zagen, moeten we dat wel serieus meenemen in onze overweging!)

Moeten er vrijstellingen komen voor vaccinaties op basis van godsdienstvrijheid of ouderlijke rechten?

Deze vraag is complex. Zoals de theoloog Al Mohler onlangs zei:

Ik ben een groot voorstander van vaccinatie. Maar ik ben ook pro-ouderlijke rechten. Ook wil ik een fervent verdediger van godsdienstvrijheid zijn. In dit soort situaties is het erg ingewikkeld omdat christenen van goede wil, dat moet gezegd worden, tot verschillende conclusies kunnen komen over vaccins. Over specifieke vaccins, en in specifieke gevallen zelfs over specifieke kinderen.

Bij het doordenken van deze kwestie zijn er vier factoren waar christenen rekening mee moeten houden.

Ten eerste, zoals ouderling en kinderarts Scott James zegt, ‘als wij die de gedachten van Christus hebben (1 Korinthe 2:16) de vragen rondom vaccinatie in ogenschouw nemen, moeten we ernaar streven om Hem te eren met de manier waarop we die gedachten gebruiken.’ Als christenen zouden we ons standpunt over inentingen moeten baseren op het beste beschikbare empirische bewijs en niet op anti-wetenschappelijke propaganda, anekdotes, beroemdheden die het niet steunen of ongerechtvaardigde scepsis richting overheidsinstellingen zoals, in het Nederlandse geval, het RIVM.

Ten tweede moeten we streven naar het algemeen belang (Jeremia 29:7). Als we kinderen niet laten vaccineren, is de schade veel groter dan als we ze wel vaccineren, zowel fysiek als moreel. Door onze kinderen wel te vaccineren, dragen we bij aan groepsimmuniteit. Zo beschermen we degenen die bepaalde vaccinaties niet kunnen krijgen als gevolg van allergieën, leeftijd of een verzwakt immuunsysteem. Godsdienstvrijheid of onze zorg voor de rechten van de ouders zijn belangrijk. Maar dat mogen we nooit gebruiken als dekmantel voor een keuze die aanzienlijke schade kan toebrengen aan onze naasten – de naasten die we moeten liefhebben (Mattheüs 22:36-40).

Ten derde moeten we niet vergeten dat gereformeerden traditioneel gezien hun vrijheid niet hebben gebruikt om vaccinaties te vermijden. Integendeel, gereformeerden hebben altijd vooropgelopen bij het bevorderen van vaccinaties! De Amerikaanse gereformeerde theoloog Jonathan Edwards stierf in 1758. Hij overleed aan complicaties die zich voordeden na het verkeerd toedienen van de pokkenvaccinatie. Ondanks deze tegenslag, zoals Mohler opmerkt, ‘werden de christenen in de Verenigde Staten direct na de dood van Jonathan Edwards een van de vurigste voorstanders van vaccinaties. Ze zagen vaccinaties als Gods geschenk door middel van de wetenschap van de moderne geneeskunde. Het weerspiegelde de orde van het heelal. Ze zagen het als geschenk dat God ons heeft gegeven en als uiting van algemene genade.’

Ten vierde moeten we ook de gevolgen van onze acties accepteren. Natuurlijk hebben we als ouders of gelovigen het recht om af te zien van inentingen. Maar als we ervoor kiezen om onze kinderen niet in te enten, moeten we accepteren dat er enkele openbare instellingen zijn waar ze niet aan kunnen deelnemen. Ook is een ouder die weigert zijn kind te laten vaccineren moreel verantwoordelijk voor het resultaat van die keuze. Als hun kind ziek zou worden en/of zou sterven doordat het geen vaccin had gekregen, of andere kinderen ziek zou maken, zouden de ouders moreel aansprakelijk zijn.

Het bericht Wat christenen moeten weten over vaccins verscheen eerst op Geloofstoerusting.

De voordelen zijn duidelijk en overvloedig. Het meest voor de hand liggende voordeel is dat het levens redt. Het leven is iets goeds en het redden ervan is een begerenswaardig doel. Het kan ook verlichting bieden voor de vele aanhoudende psychische problemen vanwege de lockdowns en de beperkingen die COVID met zich meebrengt; een ontsnappingsmogelijkheid voor degenen die lijden onder de verborgen ellende van huiselijk geweld, de kans dat miljoenen schoolkinderen en studenten weer onderwijs kunnen krijgen en een beter vooruitzicht op banen voor zovelen die hun hoop op werk zagen verdampen. Wat zien we ernaar uit dat deze ellende wordt verzacht! In het bijzonder heb ik te doen met jonge mensen die – waarschijnlijk blijvend – de rekening voor al dit leed krijgen gepresenteerd.

Het leven is iets goeds en het redden ervan een begerenswaardig doel

Wat zal het een vreugde zijn om weer vrijuit met broeders en zusters in Christus samen Gods lof te bezingen en al die ‘elkaar’-dingen te doen die in het Nieuwe Testament worden aangemoedigd. Wat een vreugde. Een seculiere samenleving heeft geen flauw idee van de diepte van het verdriet dat de huidige beperkingen onze ziel aandoen. Als een vaccin het mogelijk maakt om dit alles weer op te pakken: halleluja! En niet te vergeten de mogelijkheid om weer dierbare familieleden te zien, om tijd aan vrienden te besteden en om weer gastvrij te zijn. Dus: natuurlijk zien we allemaal uit naar een succesvol vaccin – en snel ook.

Toen ik hierover nadacht, werd duidelijk dat de Bijbel waarschuwt voor drie gevaren die met een succesvol vaccin gepaard kunnen gaan: en daarom drie waarschuwingen. Die zijn, zo vermoed ik, niet zo voor de hand liggend. Ze staan zeker niet in onze feeds.

1. Het zou ons ervan kunnen weerhouden om door Gods goedheid tot berouw te komen

Ik zie een pandemie als een zoveelste waarschuwing van God dat een oordeel aanstaande is; dat we in een wereld leven waarover de reine, heilige en rechtvaardige God met recht vertoornd is. Dat betekent niet dat het krijgen van een verschrikkelijke ziekte altijd een persoonlijke straf op een bepaalde zonde is: Jezus berispte degenen die dat dachten streng (bijvoorbeeld Johannes 9:1-3). Maar het is voor ons allen een waarschuwing dat, tenzij we berouw tonen, wij ook zullen omkomen (Lukas 13:1-4). Het schrikwekkende refrein in Openbaring (bijvoorbeeld Openbaring 16:9-11) van mensen die een voorsmaak van het lijden tijdens de Dag des oordeels krijgen, maar zich niet bekeren, zou een waarschuwing voor ons moeten zijn om berouw te tonen. Dat God niet onmiddellijk al onze zonden straft, is een gunst die ons ertoe zou moeten brengen berouw te hebben (Romeinen 2:4).

Een pandemie is, om de memorabele woorden van C.S. Lewis maar eens te gebruiken, een ‘ernstige genade’ [‘severe mercy’], omdat ze ons waarschuwt dat ons erger te wachten staat, en ons daarom wijst op de dringende noodzaak ons tot God te bekeren. In een beschouwing over een ramp op Sicilië in de 18de eeuw schrijft de dichter William Cowper:

God kiest Zijn teken;
Straft, zo Hij wil, de goeden; waarschuwt
Slechts de bozen. Spaarde Hij hen niet,
Vreest en weest verwonderd dat u ontkwam,
Gij schuldiger Engeland, uit vrees dat Hij u niet spaart!*

Een pandemie is een ‘ernstige genade’ omdat ze ons waarschuwt dat ons erger te wachten staat, en ons daarom wijst op de dringende noodzaak ons tot God te bekeren.

In Groot-Brittannië, het land waar ik woon, zie ik weinig signalen die erop wijzen dat de gemeenschap door COVID-19 wordt aangespoord tot berouwvol ontzag voor God. Ik zie weinig signalen in de kerken. En het ergst van alles is, dat ik hier weinig van zie in mijn eigen farizeïsche, zelfvoldane hart. Terwijl ik dit schrijf, zeg ik tegen mezelf: Christopher, je moet dagelijks berouw tonen voor je zonden en opnieuw tot Christus gaan om genade te ontvangen. Maar al te vaak is mijn eerste reactie – en ik zeg dit tot mijn schaamte – om te gaan mopperen, kritiek te hebben op regeringen en me te wentelen in zelfmedelijden. Moge God genadig zijn en mij, en ook onze kerken en naties, aansporen tot een diepe en wijdverbreide inkeer.

2. Het zou onze hoogmoed kunnen voeden, zodat we nalaten God te danken

Wat zijn de wetenschappers in de farmaceutische industrie toch uitzonderlijk knap! De kennis, de vindingrijkheid, het moeilijke werk, het doorzettingsvermogen en het onvoorstelbaar briljante intellect van degenen die een vaccin ontwikkelen zijn verwonderlijk en verbazingwekkend. Het is uitzonderlijk om te zien hoe het proces zich in zo’n hoog tempo en –zoals het er nu naar uitziet– succesvol voltrekt. En toch is – en dit is iets wat we niet in onze feeds tegenkomen – elk greintje kennis, elk onsje energie en elk grammetje wijsheid dat ze bezitten, door Zijn algemene genade geheel afkomstig van hun Schepper. Net zoals de hoogmoedige Korinthiërs moeten ze leren dat ze niets hebben wat ze niet hebben ontvangen (vergelijk 1 Korinthe 4:7). Wat zou het goed zijn als we, behalve het uitspreken van gebeden van nieuw berouw, God danken voor Zijn grote genade die Hij aan wetenschappers betoont in het schenken van gaven en mogelijkheden bij het maken van een vaccin.

3. Het zou ons een vals gevoel van zekerheid voor de toekomst kunnen geven

Er is een wijdverbreid gevoelen dat, wanneer vaccinatie tegen COVID-19 wordt gerealiseerd, we weer vrolijk tot het leven van alledag kunnen terugkeren. Natuurlijk zullen er wel dingen veranderen: er wordt veel meer vanuit huis gewerkt, het zakenleven in grote steden verandert, dat soort dingen. Maar over het geheel genomen kunnen we zeker de draad gewoon weer oppakken. We zijn dan weer veilig – toch?

Als een succesvol vaccin wordt geïmplementeerd, zal het een blijk van Gods genade zijn. Maar laten we niet denken dat we dan van Zijn oordeel zijn gevrijwaard.

Wat een gevaarlijke onzin! Natuurlijk zijn we dat niet. Het doet me denken aan het beest wiens dodelijke verwonding werd geheeld en iedereen was verwonderd (Openbaring 13:3), maar desondanks was het nog steeds een beest dat nog steeds onder Gods oordeel lag. In zijn commentaar op Psalm 42: 7 zegt Johannes Calvijn het met een verfrissende soberheid: ‘Als het God behaagt om geweld over ons uit te storten, zodra Hij Zijn hemelsluizen en de bronnen van de watervloed heeft geopend, is er geen einde aan onze ellende, totdat Hij bevredigd zal zijn; Hij heeft macht over geweldige en ongekende middelen om Zijn toorn over ons uit te storten.

We kunnen dan tegen één virus zijn beschermd (tenzij het muteert), maar God ‘heeft macht over geweldige en ongekende middelen’ om Zijn oordeel over de zondige mensheid te voltrekken. Dus laat onze hoop niet buitenproportioneel zijn. Als een succesvol vaccin wordt geïmplementeerd, zal het een blijk van Gods genade zijn. Maar laten we niet denken dat we dan van Zijn oordeel zijn gevrijwaard. Alleen de dood en de opstanding van Christus geeft die wonderlijke verzekering dat ‘er nu geen verdoemenis [is] voor hen die in Christus Jezus zijn’ (Romeinen 8:1).

Telkens wanneer God zijn goedheid op welke manier ook aan ons toont, moeten al deze drie waarschuwingen in acht worden genomen. Wanneer iemand van ons op een wonderlijke wijze van een ziekte wordt genezen, kunnen we in deze val lopen. Wanneer medici een genezende behandeling voor welke ziekte dan ook ontwikkelen, moeten we deze waarschuwingen in acht nemen. Maar heeft de COVID-19-pandemie en het vooruitzicht op een vaccin misschien ongebruikelijke ruchtbaarheid gegeven aan deze gevaren?

Dus ik hoop dat het vaccinatieproject succesvol is – dat hoop ik oprecht, echt. Toch wil ik ook bidden dat Gods goedheid ons tot nieuw berouw zal brengen, dat Zijn gaven ons tot dankbaarheid zullen bewegen en dat een tijdelijk uitstel ons er niet van weerhoudt om naar Christus te vluchten van de komende toorn – en anderen ertoe aan te vuren hetzelfde te doen.

* Noot vertaler: eigen vertaling van: God may choose his mark,/May punish, if he please, the less, to warn/The more malignant. If he spared not them,/ Tremble and be amazed at thine escape,/Far guiltier England, lest he spare not thee!//

Met toestemming overgenomen van TGC Nederland.

Het bericht Drie gevaren van een succesvol vaccin verscheen eerst op Geloofstoerusting.