De twee naturen

In deze ‘vleeswording’ van Christus op aarde is het niet zo dat God door een metamorfose plotseling verandert in een man. Dus dat de goddelijke natuur soort van verdwijnt of in een nieuwe vleselijke vorm verandert. Nee, de vleeswording is niet zozeer een vermindering, maar veel meer een toevoeging. Waarbij de eeuwige, tweede Persoon van de drie-eenheid een menselijke natuur op zich neemt en Zijn goddelijke natuur bij die menselijke natuur aansluit met als doel om te verlossen.

De vleeswording is niet zozeer een vermindering, maar veel meer een toevoeging.

De ontledigingstheorie

In de 19e eeuw verkondigden liberale wetenschappers een doctrine, genaamd de ontledigingstheorie van de vleeswording. Misschien hebben jullie het wel gehoord, het idee dat Jezus bij zijn komst naar de aarde zijn goddelijke eigenschappen opzij legde, zodat de Godmens (tenminste, wat zijn godheid betreft) niet langer over zijn goddelijke eigenschappen beschikte, zoals alwetendheid, almacht en alle andere eigenschappen. Maar dat zou natuurlijk de aard van God, Die onveranderlijk is, volledig ontkennen. Zelfs bij de vleeswording verliest de goddelijke natuur zijn goddelijke eigenschappen niet. Hij communiceert ze niet naar de menselijke kant. Hij vergoddelijkt de menselijke natuur niet, maar in het geheim van de vereniging van de goddelijke en menselijke naturen van Jezus is de menselijke natuur echt menselijk. Het is niet alwetend, het is niet almachtig, het is niets van deze dingen. Maar op hetzelfde moment blijft de goddelijke natuur geheel en volledig goddelijk.

‘Het Woord is vlees geworden en heeft onder ons gewoond.’

Gebrek aan gezond verstand

B.B. Warfield, de grote wetenschapper aan de universiteit van Princeton merkte het volgende op over de ontleidingstheorie uit zijn tijd: ‘de enige ontlediging (kenosis) die deze theorie bewijst, is de ontlediging (kenosis) van de hersenen van de theologen die deze theorie uitdragen.’ Ze hebben zichzelf ontdaan van hun gezond verstand. Maar in ieder geval, wat er is ontledigd, is heerlijkheid, voorrecht en verhoging. Door de vleeswording legde Jezus zijn macht en heerlijkheid af (Hij ontledigde zichzelf, Filippenzen 2:7). Hij staat toe dat Zijn goddelijke, verheven status wordt onderworpen aan menselijke vijandigheid, kritiek en ontkenning.

Niet enkel mens

Hij nam de gestalte aan van een slaaf en werd aan de mensen gelijk. Dit is iets geweldigs, dat Hij niet slechts als een mens komt, maar als een slaaf. Hij komt in een staat die geen verheerlijking met zich meebrengt, geen waardigheid, alleen maar onwaardigheid. ‘En in gedaante als een mens bevonden, heeft Hij Zichzelf vernederd en is gehoorzaam geworden, tot de dood, ja, tot de kruisdood’ (Filippenzen 2:8).

Het bericht Wat we vieren met Kerst verscheen eerst op Geloofstoerusting.

Wat is de kerk?

In Efeze 2:19-22 is het belangrijkste beeld dat Paulus gebruikt een gebouw – de huisgenoten van God. Christenen zijn deel van Gods huishouding, ze zijn geadopteerd in de familie van God. Dit is een ander beeld dan dat de Schrift gebruikt om de kerk te beschrijven. Maar hier gaat het niet zozeer om de familie van het huishouden, maar om het huis van de huishouding: ‘[We] zijn, medeburgers van de heiligen en huisgenoten van God, gebouwd op het fundament van de apostelen en profeten’. (Efeze 2:19b-20a)

Het fundament van profeten en apostelen

Paulus zegt dat het fundament van dit gebouw, de kerk geheten, is gemaakt van profeten en apostelen, dat zijn de Oud Testamentische profeten en de Nieuw Testamentische apostelen. Waarom? Omdat de profeten en de apostelen de werktuigen zijn van de openbaring waardoor God heeft gesproken tot Zijn volk. Zij brachten het Woord van God. Een andere manier om dit te zeggen, is dat het fundament van de kerk het Woord van God is.

Dat is de reden waarom we veel aandacht moeten besteden aan de Schrift. De aanvallen die tegen de echtheid, autoriteit, volledigheid en betrouwbaarheid gedaan worden, zijn geen aanvallen op het tuinhuisje bij het gebouw. Ze zorgen niet slechts voor een deukje in het dak. Het zijn aanvallen op het fundament van de kerk. Om een kerk te hebben zonder apostolisch gezag, zonder het Woord van God als fundament, is eerder bouwen op het zand dan op de rots. Het fundament van profeten en apostelen is noodzakelijk voor het bouwwerk van de kerk om veilig staande te blijven.

Jezus als hoeksteen

Paulus zet het beeld door in vers 20b: ‘waarvan Jezus Christus Zelf de hoeksteen is’. Jezus is de Hoeksteen, het punt dat het hele fundament bij elkaar houdt. Neem de hoeksteen weg en alles stort in elkaar.

‘Op Wie het hele gebouw, goed samengevoegd, verrijst tot een heilige tempel in de Heere; op Wie ook u mede gebouwd wordt tot een woning van God, in de Geest.’ (Efeze 2:19-22)

De kerk is een nieuwe tempel gebouwd op Christus, door Christus en voor Christus. Het is duidelijk dat Paulus niet zegt dat de kerk uit cement en stenen bestaat, maar dat wij de stenen zijn, de levende stenen, zoals 1 Petrus 2:5 ons vertelt. Elke gelovige is deel van deze kerk, net zoals elke steen deel is van een gebouw. De kerk, de nieuwe tempel, is nog steeds in aanbouw. Elke dag worden er nieuwe stenen toegevoegd. Dit zal niet af zijn totdat Jezus terugkomt om Zijn Koninkrijk te voltooien. Christus bouwt zijn kerk nog, niet door cement, maar door mensen toe te voegen die in Hem bij elkaar worden gehouden.

Wij zijn de kerk

Paulus gaat verder in Efeze 3:14-19.

‘Om deze reden buig ik mijn knieën voor de Vader van onze Heere Jezus Christus, naar Wie elk geslacht in de hemelen en op de aarde genoemd wordt, opdat Hij u geeft, naar de rijkdom van Zijn heerlijkheid, met kracht gesterkt te worden door Zijn Geest in de innerlijke mens, opdat Christus door het geloof in uw harten woont en u in de liefde geworteld en gefundeerd bent, opdat u ten volle zou kunnen begrijpen, met alle heiligen, wat de breedte en lengte en diepte en hoogte is, en u de liefde van Christus zou kennen, die de kennis te boven gaat, opdat u vervuld zou worden tot heel de volheid van God.’

De apostel Paulus legt het leerstuk van de kerk uit, zodat wij kunnen begrijpen wat God gedaan heeft en begrijpen wie wij zijn. In de oproep aan ons om te begrijpen wie wij zijn en om te doen waartoe wij geroepen zijn, zegt Paulus dat wij de kerk zijn. Wij zijn de kerk die God verordineerd heeft, voor de grondlegging der wereld. Wij zijn Zijn volk, wij zijn Zijn huisgenoten, dus laat de kerk de kerk zijn.

Vernieuwing van de kerk

We leven in tijden van crisis. Veel christenen treuren over het verval van de Amerikaanse cultuur en klagen over de overheid en haar waarden en normen. Ik begrijp dat, maar als we bezorgd willen zijn om ons land en onze cultuur,  moet onze eerste prioriteit de vernieuwing van de kerk zijn. Wij zijn het licht van de wereld.

De overheid reflecteert en echoot slechts de gebruiken die door een generatie mensen zijn omhelst. In zekere zin is onze overheid precies wat we willen dat het is, of het zou helemaal niet bestaan. Verandering van cultuur werkt niet altijd van boven naar beneden. Het werkt vaak van beneden naar boven. De verandering waar we voor moeten werken, is voornamelijk de vernieuwing van de kerk. Als de kerk een gemeenschap van hemelburgers wordt, die laten zien wat het betekent om huisgenoten van God te zijn, en als de kerk wandelt door de kracht van de Heilige Geest, dan zal het volk van God schijnen als het licht van de wereld. Als mensen dat licht zien, verheerlijken ze God (Matt.5:16). Dát zal de wereld veranderen. Maar Paulus zegt allereerst: ‘Laat de kerk de kerk zijn’. We moeten beseffen wie we zijn, wie het fundament is, wie de hoeksteen is, wie het hoofd van het gebouw is en wie de Heer van de kerk is.

Houden we van de kerk?

Ik betwijfel of er tijden zijn geweest in onze geschiedenis dat er zoveel woede, vijandigheid, teleurstelling en desillusie in de institutionele kerk is als vandaag. Het is niet moeilijk om een critici van de kerk te zijn, vanwege de vele manieren waarop de kerk gefaald heeft. Maar als de kerk gefaald heeft, betekent dat dat wíj gefaald hebben. We zijn geroepen om de kerk te dienen in de kracht van God de Heilige Geest.

Wij, de kerk, zijn geschikt gemaakt voor deze taak door de inwonende aanwezigheid en kracht van Gods Geest. Tot slot, we zijn niet zozeer geroepen op te staan, maar om te buigen. En als we ons buigen voor onze Heer dan zal, zoals Paulus zegt in Efeze 3:14, de kerk de kerk zijn, en ons licht zal schijnen in de duisternis.

Het bericht Houd jij van de kerk? verscheen eerst op Geloofstoerusting.

Angst voor de natuur

Een van de meest populaire en beroemde antwoorden was het argument dat gegeven werd door Sigmund Freud. Als psychiater wist Freud dat mensen bang zijn voor veel verschillende dingen. Zulke angsten zijn begrijpelijk, aangezien het er allerlei dingen in onze wereld zijn die een duidelijk en aanwezig gevaar vormen voor ons welzijn. Andere mensen kunnen als individu opstaan en ons willen vermoorden, of ze kunnen zich verenigen en ons aanvallen in oorlog. Maar naast de menselijke omgeving van angst en gevaar is er het onpersoonlijke rijk van de natuur, in het bijzonder in de tijd voor de wereld van de moderne technologie, toen de mensen niet de bescherming hadden tegen de natuurlijke wereld zoals we die vandaag kennen.

Tegenwoordig hebben we het idee dat de wetenschap de verantwoordelijkheid heeft om op een of andere manier de onhandelbare krachten van de natuur, zoals orkanen, tornado’s, overstroming en branden te temmen. En op veel manieren is de wetenschap succesvol geweest in het helpen voorkomen en herstellen van natuurrampen die het ergst denkbare aanrichten. Maar, zei Freud, het dilemma van de mens uit de oudheid was hoe met deze dingen om te gaan, wanneer de destructieve impact veel erger was en het moeilijker was dat te herstellen. Je kunt met een menselijke aanvaller praten, een vredesverdrag tekenen met een buitenlandse mogendheid, of op een andere manier je veiligheid onderhandelen met mensen die je kunnen bedreigen. Maar hoe onderhandel je met ziekte, stormen of aardbevingen? De krachten van de natuur zijn onpersoonlijk. Ze hebben geen oren om te horen. Ze hebben geen harten waarop je je kunt beroepen. Ze hebben geen emoties.

Macht over de natuur

Dus, zei Freud, ontstond religie vanuit de mens die de natuur personaliseerde, en er iets van maakte waarmee ze wel konden onderhandelen. Mensen bedachten het idee dat natuurrampen werden bewoond door persoonlijke geesten: een stormgod, een aardbevingsgod, een vuurgod en goden gerelateerd aan verschillende ziektes. Deze goden bezaten natuurlijke krachten om rampen te veroorzaken. Nu deze gevaren gepersonifieerd waren, kon de mens technieken die we ook gebruiken met persoonlijke vijandelijke krachten toepassen om met de onpersoonlijke krachten van de natuur te onderhandelen. We kunnen bijvoorbeeld, pleiten bij de stormgod, bidden tot de stormgod, offers brengen voor de stormgod of boete doen voor de stormgod om zo de bedreiging in te dammen. Uiteindelijk bracht de mens al deze goden samen in één godheid die macht had over al deze natuurkrachten, om zo beter met hem te onderhandelen.

Het trauma van Gods heiligheid

Ik ben gefascineerd door Freuds argument, omdat het een redelijke verklaring is voor hoe mensen religieus geworden kunnen zijn. Het is theoretisch mogelijk dat er nog steeds religie kan zijn als er geen God was. We weten dat we in staat zijn om dingen te bedenken die er niet zijn. Sterker nog, de Bijbel staat vol met kritiek op valse religies en afgoden.

Toch is er een verschil tussen mogelijkheid en werkelijkheid. Dat Freud stelde dat het mogelijk was, betekent nog niet dat het ook op die manier gebeurd is. Het grote gat is zijn theorie is dit: als Freuds theorie echt waar is, waarom was dan juist de God van de Bijbel ‘uitgevonden’? Deze heilige God waar we van lezen in de Bijbel, boezemt een veel grotere angst in bij hen die Hem ontmoeten dan welke natuurramp dan ook. We zien bijvoorbeeld hoe zelfs de rechtvaardige Jesaja compleet ontdaan raakte toen hij de God van Israël persoonlijk ontmoette (Jes. 6:1-7).
Uzza viel dood neer toen hij wilde voorkomen dat de ark van deze heilige God zou vallen, ook al was het met goede bedoelingen (2 Sam. 6:5-10). Petrus, Jakobus en Johannes zagen in eerste instantie de openbaring van Christus’ godheid en het horen van de stem van de Vader niet als zegen, maar als bedreiging (Mat. 17:1-8).

Waarom zouden we, om ons te verlossen van bedreiging of trauma, een God uitvinden van wie het karakter oneindig meer bedreigend is dan al het andere dat we vrezen? Ik kan me voorstellen dat de mensheid een welwillende god, of zelfs een kwade god die makkelijk te paaien is, uitvindt. Maar waarom zouden we een heilige God uitvinden? Waar komt dat vandaan? Er is namelijk niets in het universum meer bedreigend voor iemands gevoel van veiligheid en welzijn dan de heiligheid van God. We zien door de hele Schrift dat God heerst over alle bedreigende krachten waar wij voor terugdeinzen. Maar deze zelfde God, jaagt ons meer angst aan dan enig ander ding. We begrijpen dat niets een grotere bedreiging is voor ons welzijn dan de heiligheid van God. Als het aan ons lag, dan zou niemand van ons de God van de Bijbel uitvinden, het wezen die een fundamentelere bedreiging is voor ons gevoel van veiligheid, dan enige natuurramp.

Maarten Luther en de andere reformatoren begrepen het heilige karakter van deze God. Voor hen was het herstel van het Evangelie zo’n goed nieuws, omdat zij het trauma van heiligheid kenden. Ze begrepen dat bedekt te zijn door de heiligheid en rechtvaardigheid van Christus, de enige weg is om de aanwezigheid van het oordeel van deze heilige God te doorstaan. Vijfhonderd jaar na de protestantse reformatie heeft de kerk wanhopig mannen en vrouwen nodig die het trauma van Gods heiligheid begrijpen. In het begrip van deze heiligheid is namelijk te zien dat het Evangelie het enige is wat ons het vertrouwen kan geven dat Zijn heiligheid ons zal omarmen en ons niet in eeuwig oordeel zal werpen als we God ontmoeten.

Dat God in Zijn genade ons allemaal een vernieuwde visie op Zijn majestueuze heiligheid mag geven.

Het bericht Als er geen God is, waarom is er dan religie? verscheen eerst op Geloofstoerusting.

Het bericht Rechtvaardig door het geloof verscheen eerst op Geloofstoerusting.